Dạy học theo chủ đề tích hợp môn vật lý

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (82.36 KB, 7 trang )


Bạn đang xem: Dạy học theo chủ đề tích hợp môn vật lý

PHÒNG GD&ĐT TRIỆU PHONG CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAMTRƯỜNG THCS TRIỆU PHƯỚCĐộc lập- Tự do- Hạnh phúcTriệu Phước, ngày 20 tháng 1 năm 2018PHẦN I: BÁO CÁO NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ“ DẠY HỌC TÍCH HỢP LIÊN MÔN TRONG MÔN VẬT LÍ 7 ”I. MỞ ĐẦU1. Đặt vấn đềCác môn khoa học tự nhiên trong nhà trường phổ thông có vai trò vô cùng quantrọng, nhiệm vụ của nó là góp phần không nhỏ vào việc hình thành và phát triển nhâncách của học sinh. Trong những năm gần đây, dạy học các môn theo phương pháp tíchhợp kiến thức liên môn các môn học giúp học sinh có kiến thức bao quát rộng hơn vềnội dung được học trong bài, nhằm phát triển năng lực cho học sinh. Muốn vậy, đòihỏi phải tổ chức hoạt động học tích cực, tự lực và sáng tạo cho học sinh, mà các hoạtđộng ấy phải được tổ chức ở trong lớp, ngoài lớp, trong trường, ngoài trường, ở nhà vàcộng đồng, đặc biệt quan tâm đến hoạt động thực hành và ứng dụng kiến thức vào giảiquyết những vấn đề thực tiễn.Căn cứ vào kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm học 2017-2018 của Phòng GD&ĐThuyện Triệu Phong, Trường THCS Triệu Phước về việc thực hiện chuyên đề Vật lí cấptrường phù hợp với điều kiện và thực tế dạy học hiện tại. Trong quá trình dạy học cũngnhư việc nghiên cứu SGK tôi chọn chuyên đề "tích hợp liên môn trong môn vật lí 7" trong chương trình lớp 7 để xây dựng một chuyên đề dạy học theo định hướng pháttriển năng lực học sinh, với mong muốn sẽ tạo được hiệu ứng tích cực trong việc thayđổi cách học của HS và cách dạy của GV, từ đó nhằm rút ra những kinh nghiệm chonhững chuyên đề dạy học tiếp theo.2. Quan niệm về dạy học tích hợp liên môn“Dạy học tích hợp liên môn là dạy cho học sinh biết tổng hợp kiến thức, kĩ năng ởnhiều môn học để giải quyết các nhiệm vụ học tập và hình thành năng lực giải quyếtcác tình huống thực tiễn”, trong đó:Dạy học tích hợp có nghĩa là đưa những nội dung giáo dục có liên quan vào quá trình
dạy học các môn học như: tích hợp giáo dục đạo đức lối sống, giáo dục pháp luật, giáodục chủ quyền quốc gia về biên giới biển đảo, giáo dục sử dụng năng lượng tiết kiệmvà hiệu quả, giáo dục bảo vệ môi trường, an toàn giao thông…Dạy học liên môn là phải xác định được các nội dung kiến thức liên quan đến cácmôn học khác để dạy học, tránh việc học sinh phải học lại nhiều lần cùng một nội dungkiến thức ở các môn học khác nhau. Đối với những kiến thức liên môn nhưng có mộtmôn học chiếm ưu thế thì có thể bố trí dạy trong chương trình môn học đó và khôngphải dạy ở các môn khác. Trường hợp nội dung kiến thức có tính liên môn cao hơn thìsẽ tách ra thành các chủ đề liên môn để tổ chức dạy học riêng vào một thời điểm phùhợp, song song với quá trình dạy học các môn liên quan.Việc dạy học tích hợp kiến thức giữa các môn học vào giải quyết một vấn đề nào đótrong một môn học là việc làm hết sức cần thiết. Điều đó không chỉ đòi hỏi người giáoviên giảng dạy bộ môn không chỉ nắm bắt nhuần nhuyễn kiến thức bộ môn mình giảngdạy mà còn phải không ngừng học hỏi, trau dồi kiến thức của những bộ môn học khácđể giúp các em giải quyết các tình huống, các vấn đề đặt ra trong môn học nhanhchóng và hiệu quả nhất.Trong thực tế tôi thấy khi bài soạn có tích hợp với kiến thức của các môn họckhác sẽ giúp giáo viên tiếp cận tốt hơn, hiểu rõ hơn, sâu hơn những vấn đề đặt ratrong SGK. Từ đó bài học trở nên sinh động hơn, học sinh có hứng thú học tập hơn,được tìm tòi, khám phá nhiều kiến thức và được suy nghĩ sáng tạo hơn đồng thời vậndụng vào thực tế tốt hơn.II. NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ: “Tích hợp liên môn trong môn vật lí 7”1. Cơ sở của dạy học liên môn1.1. Cơ sở lí luận:Trong dạy học, tích hợp liên môn được hiểu là sự kết hợp, tổ hợp các nội dung từ cácmôn học trong các lĩnh vực học tập khác nhau thành một môn tổng hợp mới hoặc lồngghép các nội dung cần thiết vào những nội dung vốn có của môn học ví như lồng ghépnội dung giáo dục môi trường môn Sinh học, môn Công dân… Như vậy thông qua dạy
học tích hợp liên môn thì những kiến thức, kỹ năng học được ở môn này có thể sửdụng như những công cụ để nghiên cứu, học tập các môn học khácNhìn chung trên thế giới, nhiều nước có xu hướng tích hợp các môn học thuộc lĩnhvực khoa học tự nhiên như: Sinh học, Hóa học,Vật lý hoặc các môn thuộc lĩnh vực xãhội như: Lịch sử, Địa lí, Giáo dục công dân…để tạo thành môn học mới, với hình thứctích hợp liên môn và tích hợp xuyên môn.1.2. Cơ sở thực tiễn:Xu hướng tích hợp các môn khoa học tự nhiên trên thế giới.Thực tế giáo dục Việt Nam: quan điểm tích hợp đã được thể hiện trong mộtsố môn học ở bậc tiểu học từ thời Pháp thuộc và ngày nay vẫn được địnhhướng ở nhiều cấp học.Chương trình Vật lí trong nhà trường phổ thông có nhiều tiềm năng, cơ hộiđể xác định, xây dựng các nội dung, chủ đề tích hợp trong môn học hoặc vớicác môn học khác như : Sinh, Văn, Giáo dục công dân…2. Những yêu cầu về tổ chức giờ dạyTổ chức giờ học trên lớp là tiến trình thực thi bản kế hoạch phối hợp hữu cơ hoạtđộng của giáo viên và học sinh theo một cơ cấu sư phạm hợp lí, khoa học, trong đógiáo viên giữ vai trò, chức năng tổ chức, hướng dẫn, định hướng chứ không phảitruyền thụ áp đặt một chiều. học sinh được đặt vào vị trí trung tâm của quá trình tiếpnhận, đóng vai trò chủ thể cảm thụ, nhận thức thẩm mĩ, trực tiếp tiến hành hoạt độngtiếp cận, khám phá, chiếm lĩnh kiến thức.Tổ chức hoạt động giáo viên phải chú trọng mối quan hệ giữa học sinh và nội dungdạy học, phải coi đây là mối quan hệ cơ bản, quan trọng nhất trong cơ chế giờ học.Muốn vậy, giáo viên phải từ bỏ vai trò, chức năng truyền thống là truyền đạt kiến thứccó sẵn cho học sinh, còn học sinh không thể duy trì thói quen nghe giảng, ghi chép, họcthuộc, rồi “làm bài” theo lối tái hiện, sao chép, làm thui chột dần năng lực tư duy sángtạo, khả năng tự đọc, tự tìm tòi, xử lí thông tin, tổ chức các kiến thức một cách sángtạo.3. Mục đích, phương pháp của kế hoạch dạy học theo hướng tích hợp liên môn3.1. Mục đích, phương pháp của kế hoạch dạy học theo hướng tích hợp liên môn
3.1.1. Mục đíchDạy học vận dụng kiến thức liên môn giúp cho giờ học sẽ trở nên sinh động hơn, vìkhông chỉ có giáo viên là người trình bày mà học sinh cũng tham gia vào quá trình tiếpnhận kiến thức, từ đó phát huy tính tích cực của học sinh.Dạy học liên môn cũng góp phần phát triển tư duy liên hệ, liên tưởng ở học sinh. Tạocho học sinh một thói quen trong tư duy, lập luận tức là khi xem xét một vấn đề phảiđặt chúng trong một hệ quy chiếu, từ đó mời có thể nhận thức vấn đề một cách thấuđáo.Giúp học sinh hứng thú học tập, từ đó khắc sâu được kiến thức đã học.Hiểu được bản chất của kế hoạch dạy học tích hợp.Làm cho quá trình học tập có ý nghĩa.Xác lập mối quan hệ giữa các khái niệm đã học3.1.2. Phương phápPhương pháp dạy học theo hướng tích hợp là lồng ghép nội dung tích hợp vào các bàidạy, tùy theo từng môn học mà lồng ghép tích hợp ở các mức độ như liên hệ, lồng ghépbộ phận hay là toàn phần. Khi tích hợp giáo viên cần sử dụng ngôn từ kết nối sao chologic và hài hòa ... từ đó giáo dục và rèn kỹ năng sống, giá trị sống cho học sinh.3.2. Vận dụng kiến thức liên môn vào bài dạy- Môn Vật lí:+ Bài: Độ to của âm+ Bài: Môi trường truyền âm+ Bài: Phản xạ âm – Tiếng vang- Môn Sinh: Nêu được cấu tạo tong của tai người- Môn Văn: trích đoạn ở cuốn tự truyện “Bất Khuất” của nhà cách mạng Nguyễn ĐứcThuận kể về hình thức các chiến sĩ bị tra tấn bằng tiếng ồn.- Môn Giáo dục công dân: Kí hiệu biển báo giao thông, giáo dục ý thức bảo vệ môitrường sống trong sạch,tích cực tham gia vận động mọi người xung quanh tham gia giữgìn, cải tạo môi trường chống lại những ảnh hưởng của ô nhiễm tiếng ồn.
C. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊI. KẾT LUẬN1. Đối với học sinh:Trước hết, các chủ đề liên môn, tích hợp có tính thực tiễn, sinh động, hấp dẫn đối vớihọc sinh, có ưu thế trong việc tạo ra động cơ, hứng thú học tập cho học sinh. Học cácchủ đề tích hợp, liên môn, học sinh được tăng cường vận dụng kiến thức tổng hợp vàogiải quyết các tình huống thực tiễn, ít phải ghi nhớ kiến thức một cách máy móc. Điềuquan trọng hơn là các chủ đề tích hợp, liên môn giúp cho học sinh không phải học lạinhiều lần cùng một nội dung kiến thức ở các môn học khác nhau, vừa gây quá tải,nhàm chán, vừa không có được sự hiểu biết tổng quát cũng như khả năng ứng dụng củakiến thức tổng hợp vào thực tiễn.2. Đối với giáo viên:Dạy học theo các chủ đề, liên môn không những giảm tải cho giáo viên trong việcdạy các kiến thức liên môn trong môn học của mình mà còn có tác dụng bồi dưỡng,nâng cao kiến thức và kỹ năng sư phạm cho giáo viên, góp phần phát triển đội ngũ giáoviên bộ môn hiện nay thành đội ngũ giáo viên có đủ năng lực dạy học kiến thức liênmôn, tích hợp. Thế hệ giáo viên tương lai sẽ được đào tạo về dạy học tích hợp, liênmôn ngay trong quá trình đào tạo giáo viên ở các trường sư phạm.II. KIẾN NGHỊ, ĐỀ XUẤT:Nhà trường cung cấp thêm tài liệu tham khảo. Thường xuyên tổ chức chuyên đề đểgiáo viên có điều kiện trau dồi chuyên môn nghiệp vụ, tích lũy kinh nghiệm, nâng caochuyên môn nghiệp vụPHẦN II: BÀI SOẠN TIẾT DẠY MINH HỌATIẾT 16: CHỐNG Ô NHIỄM TIẾNG ỒNI. MỤC TIÊU :1. Kiến thức:- Nhận biết được tiếng ồn gây ô nhiễm- Nêu được một số ví dụ về ô nhiễm do tiếng ồn.
- Kể tên được một số vật liệu cách âm thường dùng để chống ô nhiễm do tiếng ồn.- Đề ra được một số biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn trong những trường hợpcụ thể.2. Kĩ năng:- Học sinh tìm ra các biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn ở gia đình mình, ở khu dâncư, ở trường, ở lớp học.- Biết sử dụng các vật liệu cách âm trong cuộc sống.3. Thái độ:- Có ý thức bảo vệ, cải tạo môi trường, đặc biệt là trong việc chống ô nhiễm tiếngồn.- Tích cực tham gia, vận động những người xung quanh cùng tham gia giữ gìn, cảitạo môi trường, chống lại những ảnh hưởng của ô nhiễm môi trường đặc biệt là ônhiễm tiếng ồn.II. PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC:- PP: Đặt và giải quyết vấn đề, hoạt động nhóm- KT: Động não.III. CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:* Giáo viên:- Tranh ảnh, một đoạn phim về tiếng ồn và ô nhiễm tiếng ồn.- Thông tin, tranh ảnh, về bảo vệ môi trường sống biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn.- Máy chiếu.* Học sinh:- Kiến thức ngữ văn về lập luận, mô tả.- Kiến thức sinh học về cấu tạo trong của tai người.- Kiến thức giáo dục công dân về ý thức bảo vệ môi trường, tinh thần tự giác,kí hiệu biển báo giao thôngIII. TIẾN TRÌNH BÀI HỌC:1. Kiểm tra bài cũ: Không2. Bài mới :a. Đặt vấn đề:
GV: cho HS xem một đoạn phimGV: Âm thanh nào các em thích nghe và âm thanh nào các em không thích nghe? Tạisao?HS: Trả lờiGV: Cuộc sống chúng ta sẽ tẻ nhạt và khó khăn nếu thiếu âm thanh. Nhưng âm thanhto sẽ gây khó chịu cho những người xunh quanh. Tiết học hôm nay chúng ta cùng tìmhiểu các biện pháp để giảm bớt các tiếng ồn gây ô nhiễm.b. Triển khai bài dạy:Hoạt động 1: Nhận biết ô nhiễm tiếng ồnHOẠT ĐỘNG CỦA GV & HSNỘI DUNG KIẾN THỨCI/ Nhận biết ô nhiễm tiếng ồn:GV: Cho một đại diện một nhóm lên trìnhbày nhận biết ô nhiễm tiếng ồn ở các hình15.1; 15.2; 15.3 sgk.HS: Trình bày, các nhóm khác có ý kiếnbổ sung.GV: Kết luận:+ H15.1: Tiếng ồn to nhưng không kéo dàinên ít ảnh hưởng tới sức khoẻ→không gây ô nhiễm tiếng ồn .GV: Lưu ý cho HS những điều cần tránhkhi có sấm, sét+ H15.2; 15.3: Tiếng ồn của máy khoan;của chợ kéo dài làm ảnh hưởng đến côngviệc và sức khoẻ → gây ô nhiễm tiếng ồn. - Tiếng ồn gây ô nhiễm là tiếng ồn toGV: Vậy tiếng ồn gây ô nhiễm là tiếng ồn và kéo dài làm ảnh hưởng xấu đến sứckhoe và hoạt động bình thường của con
có đặc điểm như thế nào?người.GV: Ô nhiễm tiếng ồn có những tác hại vôcùng lớn đối với con người chúng ta. Vậyđó là những tác hại nào ?GV: Gọi đại diện một nhóm trình bày sơlược về cấu tạo trong của tai. Tại sao tanghe được những âm thanh xung quanhta?→ Tích hợp môn SinhHS: trình bày, các nhóm khác có ý kiến bổsungGV: cho HS hình ảnh ở cuốn tự truyện“bất Khuất ”của nhà cách mạng NguyễnĐức Thuận → Tích hợp môn VănGV: Những tác hại của ô nhiễm tiếng ồnđối với con người?GV: Kết luận.GV: Tiếng ồn gây ô nhiễm có những táchại vô cùng lớn, vậy ta cần có những biệnpháp như thế nào để giảm bớt ô nhiễmtiếng ồn?Hoạt động 2: Tìm hiểu biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồnHOẠT ĐỘNG CỦA GV & HSNỘI DUNG KIẾN THỨCII/ Tìm hiểu biện pháp chống ônhiễm tiếng ồn:GV: Cho 2 nhóm lần lượt lên trình bàyNguồn ô nhiễm tiếng ồn ở trường THCS
Triệu Phước và ở nơi mình sinh sống→Tích hợp môn Giáo dục công dânHS: Trình bày, nhóm khác có ý kiến bổsung.GV: Cho HS xem đoạn phim tiếng ồn - Biện pháp:karaoke và tiếng ồn pháo nổ → liên hệ + Tác động vào nguồn âm+ Phân tán âm trên đường truyềnthực tế giáo dục học sinh+ Ngăn không cho âm truyền tới taiGV: Cho HS làm bài tập C3 ở SGKGV: Nêu các biện pháp chống ô nhiễmtiếng ồn?GV: Nêu tên một số vật liệu thường dùng - Vật liệu thường dùng để ngăn chặnđể ngăn chặn âm, làm cho âm truyền qua âm, làm cho âm truyền qua ít là: gạch,bê tông, gỗ, . . .ít?GV: Nêu tên một số vật liệu phản xạ âm - Vật liệu phản xạ âm tốt được dùng đểcách âm là: kính, lá cây, mặt đá hoa. . .tốt được dùng để cách âm ?Hoạt động 3: Vận dụngHOẠT ĐỘNG CỦA GV & HSNỘI DUNG KIẾN THỨCIII. Vận dụngC5: H15.2:GV: Cho HS đề ra những biện pháp chống + Giảm tiếng ồn máy khoan phát raô nhiễm tiếng ồn có thể thực hiện đối với không quá 80 dB;hình 15.2 ;15.3+ người thợ khoan nên bịt tai lúc làmviệc……..+ Không khoan vào giờ làm việc.
H15.3:+ Chuyển chợ hoặc lớp học đi nơikhác,+ xây tường ngăn giữa chợ và lớp học,đóng các cửa phòng học, treo rèm, …3. Củng cố:- GV: Sử dụng bản đồ tư duy để hệ thống lại kiến thức của bài.4. Hướng dẫn học sinh học bài ở nhà:- Học bài cũ, làm bài tạp ở SBT- Tìm hiểu thêm một số biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn khácV. RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY:………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………............


Xem thêm: Kinh Nghiệm Học Phí Wall Street English 2019, Top 6 Trung Tâm Tiếng Anh Đắt Đỏ Nhất Tại Tp

Tài liệu liên quan


*
Phương pháp dạy học tích hợp liên môn Vật lí 50 15 72
*
Bài thi dạy học tích hợp liên môn Vật lí 8 Bài 12 Sự nổi 8 11 229
*
Nghiên cứu và thử nghiệm bước đầu một số chủ đề tích hợp liên môn Địa lí ở trường trung học cơ sở 47 744 3
*
bài dự thi dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn lịch sử ngữ văn mĩ thuật địa lí chuyên đề thăng long hà nội thời lí 22 8 61
*
chuyên đề tích hợp liên môn tiếng anh địa gdcd tốc độ gia tăng dân số thế giới nguyên nhân hậu quả và biện pháp khắc phục 14 3 66
*
bài dự thi dạy học the chủ đề tích hợp liên môn bài cảnh quan đới nóng và đới lạnh 33 989 1
*
bài dự thi dạy học chủ đề tích hợp liên môn tiết 23 nguyên tử, phân tử chuyển động hay đứng yên thuộc chương trình vật lý 8 26 1 12
*
hồ sơ dự thi dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn chủ đề một số thể loại văn học thơ truyện 100 1 1
*
hồ sơ dự thi dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn bài dạy hình ảnh người lính cách mạng trong thơ văn kháng chiến và ý nghĩa của thế hệ trẻ ngày nay 34 4 42
*
hồ sơ dự thi dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn thực hành cấp cứu cho nạn nhận bị gián đoạn hô hấp 19 830 4